هوش هیجانی و یادگیری در دانش آموزان
مترجم : کاوه پورکمالی ( مشاور تحصیلی متوسطه اول و تیزهوشان )
هوش هیجانی و یادگیری در دانش آموزان
هوش هیجانی که به هوش عاطفی نیز شناخته می شود اثری شگفت انگیز بر یادگیری و آموزش دارد. نقش مهم هوش هیجانی در کنترل احساسات و عواطف و خودشناسی دقیق و کشف راهبرهای موثر است. می توان گفت که هوش هیجانی پنج حوزه اصلی را شامل می شود:
- آگاهی از خود
- کنترل عاطفی
- انگیزه درونی
- همدلی و مهارت های ارتباطی
هوش هیجانی در حال تبدیل شدن به یک مهارت حیاتی در عصر کنونی است و به همان اندازه هوش شناختی دارای اهمیت می باشد.
با تخصصی شدن امورات کاری، از دفاتر سازمان ها گرفته تا مراکز درمانی و کارخانه ها، تیم هایی از افراد باید تشکیل شوند و کار خود را با همکاری یکدیگر به سرانجام برسانند و دیگر پیشبرد کارها در راستای رسیدن به اهداف، به تنهایی امکان پذیر نخواهد بود.
یکی از مهم ترین کارهایی که مدارس ما می توانند برای آماده سازی دانش آموزان در راستای پذیرش و مشارکت در تعاملات اجتماعی و تقویت روحیه همکاری و همدلی انجام دهند، آموزش هوش هیجانی است.
معلم قدرتمندترین بازو در مدل سازی و آموزش نحوه کنترل خشم، حل تعارضات و ایجاد انگیزه در دانش آموزان است. این مساله ای است که توسط رایانه ها و دستگاه های ارتباطی دیگر انجام پذیر نخواهد بود و حضور معلم است که می تواند با برقراری ارتباط دیداری، شنیداری و کلامی به دانش آموز حس درست همدلی و همکاری را منتقل کند.
یک مطالعه برجسته دانش آموزانی با ضریب هوشی بالا را از کودکی تا اواخر بزرگسالی مورد بررسی قرار داد و نشان داد که کسانی به موفقیت قابل توجهی در حرفه خود دست یافتند که قدرت اراده، پشتکار و تمایل به برتری بیشتری داشتند. در همین حال، شواهدی به دست آمد که تایید کرد کودکانی که هنگام گرسنگی، قبل از غذا خوردن می توانند بیشتر صبر کنند، مهارت خودکنترلی را به مرور زمان بهتر در خود پرورش می دهند. و با این ویژگی ها به نمرات بهتر مدرسه، درآمد و رضایت شغلی در آینده دست می یابند.
اما برای بررسی ابعاد دقیقتر این مفهوم و اثر آن در آموزش دانش آموزان، به سراغ دو بخش مجزای هوش هیجانی در آموزش حضوری و مجازی می رویم.
الف) هوش هیجانی در آموزش حضوری :
جهت تقویت هوش هیجانی دو راهکار مهم وجود دارد :
1. گوش دادن فعال :
مهارت گوش دادن فعال، موضوعی بسیار مهم در ایجاد ارتباط واقعی و دو طرفه است. این مهارت چیزی فراتر از صرفا گوش دادن است و به معنای واقعی شرکت کردن در گفتگو و پاسخ دادن به دیگران با استفاده از زبان بدن می باشد .
در کلاس درس، این مهارت می تواند بر نحوه بازخورد دانش آموزان از معلمان تأثیر بگذارد. پژوهشی نشان داد که 38٪ از بازخوردها بیشتر از اینکه فایده داشته باشند آسیب رسانده اند، زیرا افرادی که بازخوردها را از معلمان دریافت کرده بودند، به جای تحلیل دقیق اشتباهات و یادگیری از اشتباهات خود، از اینکه مرتکب خطا و اشتباه شده بودند ناراحت و ناامید شده و اعتماد به نفس خود را از دست داده بودند. آنها به این موضوع توجه نکرده بودند که اشتباه و خطا بخش جدایی ناپذیر فرآیند یادگیری است. در حالی که تقویت مهارت گوش دادن فعال باعث می شود که واکنش درست و صحیح به بازخوردها صورت گیرد و دانش آموز با معلم در تعامل باشد .
2. کلماتی برای بیان احساسات :
محققان به این نتیجه رسیدند که وسیع شدن دایره واژگان، مهارت های بین فردی را افزایش می دهد. دانش آموزان با شناخت کلمات بیشتر و مفاهیم متنوع تر، بهتر می توانند احساسات خود را در ار تباط با موضوعات مختلف بیان کنند.
تشویق دانش آموزان برای درک تفاوت بین معنای کلماتی همچون غمگین، ناامید و ناراحت به عنوان کلمه هایی که ظاهری شبیه به هم، اما معنایی متفاوت دارند، می تواند سکوی پرش برای ایجاد راهبردهای مناسب برای درک بهتر معانی کلمات و در نهایت استفاده درست از هر یک در جهت بیان بهتر احساسات باشد. زمانی که احساسات بهتر بیان شوند، بهتر هم کنترل می شوند و دانش آموزی که خودکنترلی بالاتری داشته باشد اجازه آسیب دیدن از جانب خطاها و اشتباهاش را نمی دهد و برعکس آن ها را به فرصتی برای یادگیری تبدیل می کند.
ب) هوش هیجانی در آموزش مجازی :
حالا باید این نکته را در نظر داشته باشیم که در فضای مجازی و آموزش از راه دور جهت تقویت هوش هیجانی چه باید کرد؟ بدون شک پاسخ اصلی چیزی جز نقش و تاثیر معلم و آموزگار نیست. تغییر نخواهد کرد. تلاش بیشتر در جهت برقراری ارتباط با دانش آموز و ایجاد تنوع در آموزش مهم ترین فعالیت های معلم در این فضا به شمار می آید.
در یک مطالعه جدید در حوزه آموزش و سیاست گذاری اجتماعی در دانشگاه نورث وسترن، معین شد که مدارس با تأثیرات خوب بر هوش هیجانی دانش آموزان، شاید بازدهی کارشان در مرحله اول روی نمرات و رتبه های اولیه دانش آموزان چندان موفق به نظر نرسند، اما عمق مفاهیم آموزش داده شده توسط آن ها تاثیر شگرفی بر شخصیت اجتماعی، مسئولیت پذیری و موفقیت و رضایت مندی شغلی در آینده خواهد داشت. و در دنیای آموزش مجازی اهمیت این اثرگذاری – به علت دوری از معلم – بیش از پیش احساس می شود. و کماکان نقش معلم این بار بیش از قبل به چشم خواهد آمد.
منبع: www.theguardian.com
تصاویر جشن نخبگان کوچک ( پذیرفته شدگان مدارس تیزهوشان و نمونه دولتی مجموعه آموزشی پژوهندگان علم و سلاله ، نمایندگی کانون فرهنگی آموزش قلم چی کرج
اسامی پذیرفته شدگان ششم به هفتم پسر مدارس تیزهوشان و نمونه دولتی کرج 1404
اسامی پذیرفته شدگان ششم به هفتم دختر مدارس تیزهوشان و نمونه دولتی کرج 1404
اسامی پذیرفته شدگان نهم به دهم دختر مدارس تیزهوشان و نمونه دولتی کرج 1404
اسامی پذیرفته شدگان نهم به دهم پسر مدارس تیزهوشان و نمونه دولتی کرج 1404
🏫 نشانی مجموعه آموزشی پژوهندگان علم
برای ثبت نام در دوره های آموزشی ما همین حالا تماس بگیرید
مدرسه من