تندخوانی: سپر بلائیِ دانشآموزان کنکوری
کنکور، امتحان بزرگی است که بر دوش هر دانشآموزی مینشیند. حجم بالای کتابها و کمبود وقت، چالشهای بزرگی را به وجود میآورند. در این شرایط، تندخوانی (Speed Reading) به عنوان یک مهارت فوق العاده ارزشمند نمایان میشود.
چرا تندخوانی برای کنکوری ها مهم است؟
* بهینه سازی وقت: با سرعت خواندن مطالب، دانشآموزان میتوانند زمان بیشتری را در اختیار داشته باشند و به مرور مفاهیم تخصصی بپردازند.
* کاهش استرس: تسلط بر تکنیک های تندخوانی، باعث میشود تا دانشآموز ها از حجم کتابها کمتر خسته و استرسشان کاهش یابد.
* بهبود درک: تندخوانی نه تنها سرعت را افزایش میدهد، بلکه با استفاده از تکنیکهای یادگیری فعال، درک مطالب را نیز بهبود میبخشد.
*جلوگیری از حواس پرتی: شخصی که با سرعت بالا در حال مطالعه است، مجبور است که برای بالا بردن دقت خودبیشتر تمرکز کند.
*بهبود حافظه: چالش تندخوانی توانایی مغز ما را در سطح بالاتری نگه می دارد. زمانی که مغز خود را تمرین می دهید تا بتواند اطلاعات را سریع تر یاد بگیرد، دیگر زمینههای مغز، مثل حافظه، بهبود می یابند.
عادات غلط در تندخوانی
1. خواندن با صدای بلند : بعضی از دانش آموزان فکر می کنند که با بلند خواندن ، مطالب را بهتر فرا می گیرند؛ در حالی که این تفکر، مانع تندخوانی است؛ ضمن اینکه موجب خستگی جسمی و تحلیل انرژی فرد می شود و امکان مطالعه در مکان های عمومی، مثل کتابخانه ها را نیز برای افراد محدود می کند. به خاطر داشته باشید که مکث کردن روی کلمات چند هجایی، برگشت به عقب و بلندخوانی، سه عادت بد هنگام خواندن هستند که مانع تندخوانی و یادگیری بهتر و سریع تر مطالب می شوند؛ پس اگر جزء آن دسته از داوطلبان یا دانش آموزانی هستید که عادت به بلند خواندن مطالب دارید، سعی کنید کم کم این عادت خود را ترک کنید و مطالعه با چشم را انجام دهید.
2. زیر لب خوانی : مانند بلند خواندن ، زیر لب خوانی نیز یکی از موانع اصلی تندخوانی محسوب می شود. زیر لب خوانی عبارت است از زمزمه کلمات، به طوری که صدای خواندن کلمات را در گوش خود بشنوید و یا آن که لب ها را بدون صدا حرکت دهید ( لب خوانی )؛ این حالت مثل زمانی است که کلمات را برای خود با صدای بلند می خوانید و از این طریق، مغز خود را وادار می کنید که مطالب را با سرعتی در حد سرعت حرف زدن جذب کند که این سرعت (دویست کلمه در دقیقه و حتی کمتر از آن)، برای خواندن بی صدا فوق العاده کم است! برای مطالعه با سرعت زیاد و درک بالا، باید بی صدا بخوانید؛ یعنی بین نگاه و مغز خود رابطه مستقیم برقرار کنید. حتما به این موضوع توجه داشته باشید که مغز و نگاه، برای مطالعه نیازی به شنیدن کلمات به منظور درک معنای آن ندارد.
3. استفاده نادرست از راهنما : انگشتگذاری یا به کار بردن انگشت، مداد یا هر وسیله دیگری، اگر موجب توقف و کندخوانی شما شود نادرست است؛ ولی اگر سرعت حرکت انگشت زیاد شود و چشم ها تابع حرکت دست باشند، آن گاه دیگر مانع محسوب نمی شوند.
4. واپس نگری : واپس نگری به این معناست که شما به مکررا روی کلمات و عبارات خوانده شده برمی گردید و بدون عقب نگری نمی توانید از ابتدا تا انتهای یک سطر را با نگاه طی کرده و به سطر بعد بروید. واپس نگری باعث کاهش سرعت مطالعه شما می شود. بارها اتفاق می افتد که افراد پس از پایان هر سطر، دوباره به همان سطر برگشته و گاهی پس از خواندن چند کلمه و احیانا تا نزدیکی های آخر همان سطر، متوجه اشتباه خود شده و سپس به سر سطر بعدی می روند. اکثر دانش آموزان در مواردی که تمرکز کافی و حضور ذهن نداشته اند مایلند به عقب برگشته و قسمتی از مطلب خوانده شده را دوباره با دقت بیشتری بخوانند که به این کار واپس نگری گفته می شود. اگر این واپس نگری ها را کنترل نکنیم به مرور زمان به آن عادت می کنیم و درنتیجه سرعت مطالعه ما به شدت کاهش می یابد. اگر قرار باشد هنگام مطالعه هر بار یک عبارت یا قسمتی از یک سطر را که خوانده ایم دوباره و سه باره بخوانیم، درس خواندن ما بسیار کند و بی فایده خواهد شد و زمانی برای حل تمرین های بیشتر و تسلط بر درس نخواهیم داشت.
5. عدم استفاده از میدان دید چشم : یکی دیگر از موانع تندخوانی برای کنکور این است که دانش آموزان از میدان دید چشم خود استفاده نمی کنند. در هنگام مطالعه شما باید سر خود را ثابت نگه دارید و برای مطالعه هر سطر فقط چشمان خود را حرکت دهید. به عنوان یک تمرین همین الآن به شیئی در مقابل خود (مثلاً در اتاق) نگاه کنید؛ در حالی که شما به دستگیره در نگاه می کنید، چارچوب در، دیوارهای دو طرف آن و تابلوی روی دیوار را نیز می بینید. به همین طریق هنگام مطالعه نیز هر سطر کتاب به راحتی در میدان دید شما قرار می گیرد و برای خواندن آن سطر و سطرهای بعدی کافی است که فقط چشم خود را حرکت دهید. بنابراین هنگام مطالعه سرتان را حرکت ندهید. زیرا سر نمی تواند با سرعت فکر حرکت کند و در نتیجه سرعت مطالعه شما کاهش می یابد. برای دیدن بیش از یک کلمه باید از حرکت چشم ها استفاده کنید. این تمرین را ساده نگیرید؛ زیرا هر چه میدان دید خود را وسیع تر کنید، یک قدم به تندخوانی نزدیک تر شده اید.
با تسلط بر تندخوانی، کنکور دیگر به چالش سخت تبدیل نخواهد شد.
با ما در ارتباط باشید
